WhatsApp

Öfke Kontrolü Nedir?

Öfke Kontrolü Nedir?

Öfke Kontrolü

Öfke kontrolünü tanımlamadan önce yapılması gereken öfkenin ne olduğu, nelerin öfkeye sebep olduğunu anlamaya çalışmaktır. Öfke tıpkı sevgi, üzüntü, korku, gibi en temel duygularımızdan biridir. Öfke Türk Dil kurumuna göre engelleme, incinme veya gözdağı karşısında gösterilen saldırganlık tepkisi, kızgınlık, hışım, hiddet, gazap anlamına gelmektedir.  Öfkeyi tehlikeli duygular arasına alan durum ise öfkenin bir anda gelmesi, kontrol edilememesi, nasıl başa çıkılacağının bilinememesidir. Bu niteliklere sahip öfke duygusu aşırı seviyelere ulaşır ve kontrol edilemezse karşıdakine ve kişinin kendisine farklı boyutlarda zararlar verebilir.

Öfke kontrol edilebilen bir duygudur. Bu eğitim, kişisel altyapı, farkındalık ile mümkündür. Bu sayede öfke doğru bir tepki haline getirilebilir. Hayatın her anında öfke duygusuna kapılmak mümkündür. Birkaç örnek verecek olursak;

  • Trafikte.
  • Haksızlığa uğradığımızda.
  • Baskı altında.
  • İş yerinde.
  • Özgürlüğün kısıtlandığında.

 

Ortaya çıkabildiği gibi daha birçok örnekle bunlar çoğaltılabilir. Bu oldukça normaldir çünkü herkes öfke yaşayabilir, yaşatabilir ve neden olabilir. Öfkenin kısa süreli olduğunu, geçici bir duygu olduğunu, bu sebeple yanlış karar verilmemesi gerektiğini ve en önemlisi kontrol edilebilen bir duygu olduğunu bilmek gerekir.

Yukarıda anlatıldığı gibi doğal bir durum olan öfke hem kişinin kendisine hem de karşısındakine zarar vermeye başladıysa ve kontrol edilemiyorsa işte burada öfke kontrol bozukluğundan söz etmek gerekir. Öfke kontrol bozukluğu genel olarak öfkesini içine atan, öfkesini farkında olmadan bastıran insanlarda görülmektedir.

Öfke kontrol bozukluğu nedir? Sebepleri nelerdir?

Öfke kontrol bozukluğu genel olarak insanın öfke duygusunu kontrol edememesi ve bu sebeple yaşadığı öfke patlamaları, sürekli sinir ve hoşnutsuzluk hali olarak tanımlanabilir. Bu durumun altında çocukluktan ya da ergenlikten gelen yaşanmışlıkların olma ihtimali oldukça yüksektir. Sürekli baskı ve şiddet altında büyüyen çocuklar duygularını ev ortamında ifade edemedikleri için ilerleyen yaşlarda sıkıntı yaşarlar. Bunun yanında aile içerisinde eğer çocukken şiddet görülmüşse çocuklar saldırganlığı birer sorun çözme aracı olarak görüp bu yönde davranışlar sergileyebilir.

 

Bunun yanında epilepsi gibi beyin kaynaklı hastalıkların da öfke kontrol mekanizmasını bozduğu görülmektedir. Epilepsi nöbetleri bazı kişilerde aşırı öfkeye neden olabilir. Özellikle epileptik karakter olarak tanımlanan bu durum kişinin kendini kaybedecek düzeyde öfkelenmesine neden olmaktadır.

Bunun yanında hormon dengesizlikleri de öfke kontrol sorunlarına neden olabilir. Özellikle mutluluk hormonu serotoninin azalması öfke problemleri oluşturabilmektedir.

Hepimizde olan sakinliği kaybetme durumları, sinirlenmeler öfke kontrol bozukluğu yaşadığımız anlamına gelmez. Bunun için ruh sağlığı uzmanları duyguları, davranışları ve fiziksel belirtileri incelemeli ve bir profesyonel teşhis koymalıdır.

Fiziksel belirtilere bakılma sebebi ise öfke gibi yüksek enerjili bir duygunun insanın fiziksel halinde de değişimlere sebep olmasıdır. Öfke fiziksel olarak kalp çarpıntısı, tansiyon yükselmesi, baş ağrısı, ellerde ve ayaklarda karıncalanma, ellerde terleme ve göğüs sıkışması gibi semptomlara neden olabilmektedir.

 

Öfke Kontrolü nasıl sağlanır? Tedavisi nedir?

Öfke kontrolünde temel amaç öfkeyi şiddete, saldırganlığa dönüşmeden pozitif bir enerji kaynağına dönüştürmektir. Bu pozitif enerji kişinin kendine olan özgüveni, yaratıcılığı, güçlü kişiliği ile doğru orantılıdır. Kişi bu noktada öfkelendiğinde empati yapabilmeli, kendi hatası varsa onun da farkında olmalı, genel yargılardan kaçınmalıdır.

Öfke bir enerji üretimi sağlar. Bu enerji ise doğru yönlendirilip vücuttan atılırsa kişi daha sakin kalmayı başarabilir. Bu sebeple öfke kontrol bozukluğu olan kişiler spora yönlenmeli ve enerjisini burada atmaya çalışmalıdır. Bir diğer yol olarak kişi öfkelendiğini hissettiğinde birkaç saniye bile olsa düşünmeli ve kendine tepkisinden önce zaman tanımalıdır. Bunlar yanında verilebilecek öneriler ise;

  • Stres seviyeniz yükseldiği zaman kendinize kısa molalar vererek ortamdaki havayı dağıtmaya çalışın.
  • Öfke kontrol bozukluğunun en temel nedeni birikmiş öfkedir. Bir olaya sinirlendiğinizde sinirinizi kontrollü bir şekilde dile getirin.
  • Hayatın olağan akışında her dakika bir sorun ortaya çıkmaktadır. Bu çıkan sorunlara öfkelenmek yerine çözüm yollarını arayın.
  • Sinirlendiğinizde karşı tarafı suçlayıcı “sen” dili yerine daha ortamı dengeleyici “ben” dilini tercih edin.
  • İletişim becerilerinizi geliştirerek ya da kullanarak olayları konuşarak çözmeye çalışın.
  • Tüm bu durumlar mümkün değilse öfkenizi kontrol edemeyecek gibi hissediyorsanız ortamdan kısa süreliğine uzaklaşmak tartışmanın hararetlenmesine engel olabilir.

 

Kendi başına aşılamadığı durumlarda bir psikiyatri uzmanına danışılmalıdır. Burada öfkenin ana kaynağı tespit edilerek ya uygun seanslarla ya da uygun ilaçlarla öfke kontrol bozukluğu tedavi edilebilmektedir. Bu durumların tespit edilmesi için ise öncelikle öfke kontrol testine girerek gerçekten öfke kontrol bozukluğunun olup olmadığı saptanmalıdır. Öfke Kontrol testi öfkenin seviyesini, kontrol becerilerini ve öfkenin dışa yansımasıyla ilgili verileri gösteren bir testtir.

26 Şubat 2022
Diğer Yazılar
Nerede Olursanız Olun
Her Zaman Sizinleyiz

Online Seans Almak ve Uzmana Ücretsiz Soru Sormak Için Kaydolun

Mobil Uygulamayı İndir Tüm Uzmanları Görüntüle