WhatsApp

Kişilik Bozuklukları

Kişilik Bozuklukları

Kişilik ve Kişilik Bozukluğu Nedir?

Kişilik kavramı, her bireyin kendine özgü olarak geliştirdiği fizyolojik, ruhsal ve zihinsel özelliklerinin, davranış kalıplarının bir araya gelmesi ile oluşan yapıdır. Kişilik bozukluğu ise kişilik yapısını oluşturan özelliklerin birinde veya daha fazlasında gerçekleşen bozulmanın kişiliği olumsuz yönde etkilemesidir.

İlginizi çekebilir: Psikolojik Hastalıklar Nelerdir?

Kişilik Bozukluğunun Çeşitleri Nelerdir?

Antisosyal Kişilik Bozukluğu

Antisosyal kişilik bozukluğuna sahip bireyler, diğer bireylerin haklarını hiçe sayarcasına davranışlar sergilerler. Bu bireyler, çevrelerindeki insanları aldatma ve onlara karşı saldırganca davranışlar sergileme eğilimindedirler.  Bu davranışları sergilerken de sorumluluk ve rahatsızlık hissi içerisinde bulunmazlar.

Bağımlı Kişilik Bozukluğu

Bağımlı kişilik bozukluğuna sahip bireyler yakın çevresindeki bireyleri kaybetmeye karşı kaygı beslerler. Bu kişileri kaybetmemek adına yaşanan olaylarda olumsuz duygular içerisinde olsalar dahi duygularını ifade etmekten kaçınarak boyun eğerler. Bu kişilik bozukluğuna sahip bireylerin diğer tipik özelliklerinden biri ise bir sorumluluk veya karar almaları gerektiğinde mutlaka bir desteğe tutunma çabalarıdır. Aradıkları desteği bulamazlarsa karar ve sorumluluk almada oldukça güçlük çekebilirler.

Çekingen Kişilik Bozukluğu

Çekingen kişilik bozukluğuna sahip bireyler, diğer bireyler tarafından beğenilmeme, eleştirilme konusunda büyük kaygı yaşadıklarından sosyal ilişkilerde bulunma konusunda zayıftırlar. Sosyal ilişkiler kurma konusunda isteksiz olmamalarına karşın yaşadıkları kaygıdan dolayı çekingen davranırlar.

Narsistik Kişilik Bozukluğu

Narsistik kişilik bozukluğuna sahip bireyler kendilerini diğer bireylerden üstün görürler. Kendilerini diğer insanlardan üstün gördükleri için empati becerileri de gelişmemiştir. Sürekli beğenilme ihtiyacı hissederler ve kendilerine yapılan eleştirilere katlanamazlar. Başkalarının başarılarını ve elde ettiklerini kıskanmalarına karşın diğer bireylerin kendilerini kıskandıklarını düşünürler.

Histriyonik Kişilik Bozukluğu

Histriyonik kişilik bozukluğuna sahip bireyler ilgi odağı olma, başkalarını etkileme konusunda fazlaca enerji harcarlar. Çevrenin ilgi odağı olamadıklarında rahatsızlık hissine kapılırlar. Dışarıdan bakıldığında uyumlu, sevecen ve etkileyici gözükseler de kurdukları yakın ilişkilerinde çocuksu ve bencilce tavırlar sergilerler. Cinsellikle ilgisi olmayan her şeyi cinsellikle bağdaştırma eğilimine sahip olmaları ise görülebilen bir diğer özellikleridir.

Sınırda Kişilik Bozukluğu

Sınırda kişilik bozukluğuna sahip bireyler kimlik karmaşası içerisinde olmakla birlikte kurdukları insan ilişkilerinde de dengesiz ve tutarsız davranışlar sergilerler. Zaman zaman kendine zarar verme, öfke patlamaları gibi olumsuz durumlar yaşayabilirler. Çevrelerindeki insanlarla yaşadıkları olumsuz olaylar sonrasında yalnız kalmaktan aşırı şekilde kaygı duyarlar. Bu kaygıdan kurtulabilmek adına problem yaşadıkları kişiler tarafından terk edilmemek için fazlaca yol denerler.

Obsesif- Kompulsif Kişilik Bozukluğu

Bu kişilik bozukluğuna sahip bireyler ele aldıkları her işte fazlaca mükemmeliyetçi davranırlar. Aşırı mükemmeliyetçiliklerinden dolayı yaptıkları işleri bitirme konusunda güçlük çekerler. Kararlarında katı olmalarıyla birlikte ahlaka ve vicdani değerlere sıkı sıkıya bağlıdırlar. Başkalarıyla birlikte etkinlikler yürütmeleri gerektiğinde ise her şeyin kendi istedikleri gibi planlı ve mükemmel yapılmasını isterler. Bu kişilik bozukluğuna sahip bireylerin bilinen özelliklerinden birisi ise kendi harcamalarında tutumlu davranmaları ve başkalarına karşı da cimri olmalarıdır.

İlginizi çekebilir: 

Paranoid Kişilik Bozukluğu

Paranoid kişilik bozukluğuna sahip kişiler çevrelerine karşı güvensiz ve şüphecidir. Çevrelerindeki kişilerin kendilerine zarar verebileceğini düşünürlerken bu kişilerin sadakatlerinden sık sık şüphe duyarlar. Söylenen basit sözlerden bile düşmanca anlamlar çıkararak kin besleme eğilimindedirler. Bu kişilik bozukluğuna sahip bireylerin bir diğer özelliği ise kendi başarısızlık ve hatalarını çevrelerindeki diğer bireylere yüklemeleridir.

İlginizi çekebilir: Paranoid Şizofreni Nedir?

Şizoid Kişilik Bozukluğu

Şizoid kişilik bozukluğuna sahip bireyler çevreleri ile ilişki kurmaya karşı son derece ilgisizlerdir. Bunun yanında çevre ile ilişki kurmaları gerektiğinde oldukça zorlanırlar. Sosyal becerileri pek gelişmemiştir. Duygularını belirli ve yoğun bir biçimde yaşamazlar. Çevrelerinde olup bitenlere karşı oldukça ilgisiz ve kayıtsız bir görüntü çizerler.

Şizotipal Kişilik Bozukluğu

Şizotipal kişilik bozukluğuna sahip bireylerin davranış ve konuşmalarında tutarsızlıklar ve tuhaflıklar görülür. Sihirli güçlere sahip olduklarını, gerçekte olmayan varlıkları gördüklerini iddia ederler. Yakın ilişkilerinde sebepsiz ve ani bir şekilde rahatsızlık hissetme ve bununla birlikte çevreyle ilişkilerin bozulması gibi olumsuz durumlarla karşı karşıya gelebilirler. Bunlarla birlikte bu bozukluğa sahip kişilerin çevrelerine karşı paranoid düşünceler besledikleri görülür.

Daha fazla soru için tıklayın

İlginizi çekebilir: Ruh sağlığınızı etkileyebilecek faktörler

İlginizi çekebilir: Psikolog Nedir, Ne İş Yapar?

İlginizi çekebilir: Bipolar Nedir?

Diğer Yazılar